DERSİN GENEL BİLGİLERİ

Ders Kodu	Ders Adı	Yıl	Yarıyıl	Teorik	Pratik	Kredi	AKTS
SHK5203	Acil Durum Operasyonları	2	Güz	3	0	3	6

Dersin Türü:	Zorunlu
Dersin Düzeyi:	Önlisans      TYYÇ:5. Düzey      QF-EHEA:Kısa Düzey      EQF-LLL:5. Düzey
Dersin Öğretim Dili:
Dersin Ön/Yan Koşulu:	Yoktur
Dersin Veriliş Şekli:	Yüz yüze
Dersin Koordinatörü:	Öğretim Görevlisi YONCA TAHTALIOĞLU
Dersin Öğretim Eleman(lar)ı:	Öğretim Görevlisi YONCA TAHTALIOĞLU
Dersin Kategorisi:	Mesleki Alan

BÖLÜM II: DERSİN TANITIMI

Dersin Amacı ve İçeriği

Dersin Amacı:

Bu dersin amacı; kabin ekibi adaylarının uçuş sırasında veya yerde meydana gelebilecek acil durumları ulusal ve uluslararası sivil havacılık mevzuatına uygun şekilde değerlendirebilen, doğru müdahale prosedürlerini uygulayabilen ve yolcu güvenliğini etkin biçimde yönetebilen yetkinlikte yetişmesini sağlamaktır. Ders kapsamında öğrencilerin; uçuş sırasında ortaya çıkabilecek basınç boşalması (decompression), kabin yangını ve duman, acil iniş ve tahliye gibi acil durum türlerini tanıyabilmesi, kabin içi acil durum prosedürlerini uygulayabilmesi, acil tahliye (emergency evacuation) süreçlerini planlayabilmesi ve yönetebilmesi, kabin ekibi içinde etkin iletişim ve koordinasyon sağlayabilmesi, acil durum ekipmanlarını doğru ve güvenli şekilde kullanabilmesi, yolcuları acil durumlarda yönlendirebilmesi ve panik yönetimi yapabilmesi, pilot incapacitation (pilotun görev yapamaz hale gelmesi) durumunda kabin ekibinin uygulaması gereken prosedürleri anlayabilmesi ve kokpit–kabin koordinasyonunu destekleyebilmesi, kara veya suya zorunlu iniş sonrası hayatta kalma (survival) tekniklerini uygulayabilmesi hedeflenmektedir. Bu ders, SHGM kabin ekibi eğitim gereklilikleri ile ICAO ve EASA operasyonel emniyet yaklaşımları doğrultusunda yapılandırılmıştır.

Dersin İçeriği:

Bu ders kapsamında aşağıdaki konular ele alınmaktadır: Sivil havacılıkta acil durum kavramı ve operasyonel emniyet yaklaşımı Acil durum yönetimi ve kabin ekibinin rol ve sorumlulukları Kabin içi acil durum iletişimi ve ekip koordinasyonu Basınç boşalması (decompression) ve kabin basıncı ile ilgili acil durum prosedürleri Kabin yangını ve duman durumunda uygulanacak prosedürler Acil durum ekipmanlarının kullanımı ve kontrolü Pilot incapacitation (pilotun görev yapamaz hale gelmesi) durumunda kabin ekibinin destekleyici rolü Acil iniş ve tahliye (emergency evacuation) prosedürleri Yolcu yönetimi, panik kontrolü ve kriz iletişimi Kara ve suya zorunlu iniş sonrası hayatta kalma (survival) prosedürleri Ders içeriği, SHGM kabin memuru eğitim gereklilikleri ile ICAO ve EASA operasyonel emniyet standartları doğrultusunda ele alınmaktadır.

Derse Özgü Kurallar

Derslere düzenli katılım beklenmektedir. Devamsızlık uygulamaları üniversitenin ilgili yönetmelikleri çerçevesinde yürütülür. Ders kapsamında yürütülen senaryo temelli çalışmalar, grup faaliyetleri ve uygulamalı eğitimler dersin öğrenme çıktılarının kazanılması açısından önem taşımaktadır. Uygulamalı derslerde kullanılan CST (Cabin Safety Trainer) ve diğer eğitim ekipmanları, öğretim elemanının yönlendirmeleri doğrultusunda dikkatli ve amacına uygun şekilde kullanılmalıdır. Ders sürecinde öğrencilerin havacılık emniyet kültürüne uygun davranış sergilemeleri, ekip çalışmasına katılım göstermeleri ve etkin iletişim kurmaları beklenmektedir.

Dersin Öğrenme Çıktıları (DÖÇ)

Ders Öğrenme Çıktıları (DÖÇ), dersi başarı ile tamamlayan öğrencilerin kendilerinden sahip olmaları beklenen bilgi, beceri ve yetkinlikleri ifade eder. Bu bağlamda, bu ders için tanımlanmış olan Ders Öğrenme Çıktıları aşağıda verilmektedir.

Bilgi (Kuramsal ve/veya olgusal bilgi olarak tanımlanmıştır.)

Beceriler (Bilişsel ve/veya uygulama becerileri olarak tanımlanmıştır.)

1) Uçuş sırasında veya yerde ortaya çıkabilecek acil durum türlerini (decompression, yangın, duman, tahliye vb.) tanımlayabilir ve operasyonel etkilerini değerlendirebilir.

2) Basınç boşalması, kabin yangını ve duman gibi acil durumlarda uygulanması gereken kabin prosedürlerini uygulayabilir.

3) Acil tahliye (emergency evacuation) süreçlerini standart operasyon prosedürlerine (SOP) uygun şekilde planlayabilir ve yönetebilir.

4) Acil durum ekipmanlarını (fire extinguisher, smoke hood, slide, life vest vb.) doğru ve güvenli şekilde kullanabilir.

5) Pilot incapacitation durumunda kabin ekibinin uygulaması gereken prosedürleri açıklayabilir ve kokpit-kabin koordinasyonunu destekleyebilir.

6) Acil durumlarda yolcu yönetimi, kriz iletişimi ve panik kontrolü tekniklerini kabin güvenliği çerçevesinde uygulayabilir.

7) Zorunlu iniş sonrası kara veya su ortamında temel hayatta kalma (survival) prosedürlerini uygulayabilir.

8) Acil durum senaryolarında ekip kaynak yönetimi (Crew Resource Management – CRM), iletişim ve görev paylaşımını etkili şekilde yürütebilir.

Yetkinlikler ("Bağımsız Çalışabilme", "Sorumluluk Alabilme", "Öğrenme", "İletişim ve Sosyal" ve "Alana Özgü" yetkinlikler olarak tanımlanmıştır.)

Haftalık Ders Planı

Hafta	Konu	Materyal Paylaşımı *
		Ön Hazırlık	Pekiştirme
1)	Derse Giriş ve Acil Durum Kavramı Havacılıkta acil durum kavramı, kabin ekibinin görev ve sorumlulukları, emniyet kültürü ve operasyonel risk yönetimi yaklaşımı ele alınır
2)	Oksijen Sistemleri Uçak kabin basınçlandırma sistemi, oksijen sistemleri, hipoksi kavramı ve kabin ekibinin görevleri incelenir.
3)	Basınç Boşalması Ani ve yavaş basınç boşalması türleri, belirtileri ve kabin ekibinin uygulaması gereken prosedürler ele alınır.
4)	Kabin Yangını ve Duman Uçaklarda yangın türleri, kabin içi yangın riskleri ve yangının erken tespitinin önemi değerlendirilir.
5)	Yangınla Mücadele Yangın söndürme teknikleri, yangın söndürücü çeşitleri ve yangına müdahale prosedürleri incelenir.
6)	Kabin Yangın Prosedürleri Kabin yangını durumunda görev dağılımı, kokpit ile iletişim ve ekip koordinasyonu ele alınır.
7)	Acil Durum Ekipmanları Uçakta bulunan acil durum ekipmanları ve kullanım prensipleri (yangın söndürücü, smoke hood, oksijen tüpü, megafon vb.) incelenir.
8)	Ara Sınav Ders kapsamında işlenen konuların değerlendirilmesine yönelik ara sınav yapılır.
9)	İnkapsite Pilot Pilotun görev yapamaz hale gelmesi durumunda uygulanacak prosedürler ve kokpit–kabin koordinasyonu incelenir.
10)	Acil İniş Hazırlıkları Brace position, yolcu hazırlığı, kabin güvenliği ve acil iniş öncesi kabin hazırlık prosedürleri ele alınır.
11)	Tahliye ve Ekip Koordinasyonu Acil tahliye süreçleri, ekip koordinasyonu, slide kullanımı ve kalabalık yönetimi incelenir.
12)	Kara ve Su Tahliyesi Karaya tahliye ve suya iniş (ditching) durumlarında uygulanacak tahliye prosedürleri ele alınır.
13)	Survival – Hayatta Kalma Zorunlu iniş sonrası hayatta kalma prensipleri, survival kit kullanımı ve yolcu yönetimi incelenir.
14)	Genel Değerlendirme ve Senaryo Analizi Acil durum senaryoları üzerinden genel tekrar yapılır ve ders kapsamındaki konular değerlendirilir.

*Bu alan öğrencilerin ders öncesi hazırlık ve sonrası dersi pekiştirme için paylaşılan ders materyallerini içerir.

Ders İçin Zorunlu/Önerilen Kaynaklar

Ders Notları / Kitaplar:	Uçak kabin normal emniyet kuralları ders notları
Diğer Kaynaklar:	SHGM (Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü). SHT-CCTO – Kabin Ekibi Temel Eğitim Organizasyonu Talimatı. SHGM. SHT-CC – Kabin Ekibi Talimatı. SHGM. Sivil Havacılık Güvenliği ve Operasyonel Emniyet Mevzuatı. ICAO Annex 6 – Operation of Aircraft (Part I – International Commercial Air Transport). EASA Air Operations Regulation (EU No 965/2012) – Cabin Crew Requirements

DERS ÖĞRENME ÇIKTILARI - PROGRAM ÖĞRENME ÇIKTILARI İLİŞKİSİ

Ders - Program Öğrenme Kazanım İlişkisi

Ders Öğrenme Çıktıları (DÖÇ)	1	2	3	4	5	6	7	8
Program Öğrenme Çıktıları (PÖÇ)
1) Temel havacılık bilgisi ve uçak yapısı/sistemlerine ilişkin kavramları tanımlayabilir.
2) Havacılığın temel kavramlarını ve tarihsel gelişimini açıklayabilir.
3) Uluslararası havacılık ortamında mesleki İngilizceyi sözlü ve yazılı olarak kullanabilir.
4) İlgili standartlara uygun şekilde tehlikeli maddelerin sınıflandırmasını yapar ve bu maddelerin kabin güvenliği üzerindeki etkilerini değerlendirebilir.
5) Ulusal ve uluslararası havacılık hukukunun temel ilkelerini açıklayabilir.
6) Uçuş sırasında ortaya çıkan sağlık sorunlarında uluslararası regülasyonlara uygun ilk yardım uygulayabilir.
7) Uçuş esnasında görev alan tüm ekip ile etkili iletişim kurarak görev paylaşımını yürütebilir.
8) Ulusal ve uluslararası uçuş, görev ve dinlenme sürelerini açıklayabilir.
9) Operasyonel riskleri öngörerek havacılık güvenliği prosedürlerini uygulayarak, uçuş emniyeti gerekliliklerini yerine getirebilir.
10) Yolcu ilişkilerinde davranış bilimleri prensiplerini uygulayarak kişisel bakım ve diksiyonuyla profesyonel temsil geliştirebilir.
11) Kariyer gelişim planı hazırlayarak yaşam boyu öğrenme yaklaşımını benimseyebilir.
12) İşletmede mesleki eğitim kapsamında iş ortamında mesleki bilgi ve becerilerini uygulayarak sektör deneyimi kazanabilir.
13) Avrupa Dil Portfolyosunun en az A2 düzeyinde tanımlanan Yabancı Dilde (İngilizce) iletişim kurma yetkinliğini kazanabilir.
14) İşletme yönetim fonksiyonlarına ilişkin temel bilgileri kullanarak örgütsel sorunları analiz edebilecek, bilinçli kararlar alabilecek ve dinamik ve rekabetçi ortamlarda işletmelerin faaliyetlerine etkin biçimde katkıda bulunabilecektir.

BÖLÜM III: DERSİN PROGRAM ÖĞRENME ÇIKTILARI İLE İLİŞKİSİ

Dersin Program Öğrenme Çıktılarına Katkı Düzeyi

Etkisi Yok	1 En Düşük	2 Düşük	3 Orta	4 Yüksek	5 En Yüksek

	Program Öğrenme Çıktıları	Katkı Oranı (1-5)
1)	Temel havacılık bilgisi ve uçak yapısı/sistemlerine ilişkin kavramları tanımlayabilir.	4
2)	Havacılığın temel kavramlarını ve tarihsel gelişimini açıklayabilir.
3)	Uluslararası havacılık ortamında mesleki İngilizceyi sözlü ve yazılı olarak kullanabilir.
4)	İlgili standartlara uygun şekilde tehlikeli maddelerin sınıflandırmasını yapar ve bu maddelerin kabin güvenliği üzerindeki etkilerini değerlendirebilir.	4
5)	Ulusal ve uluslararası havacılık hukukunun temel ilkelerini açıklayabilir.
6)	Uçuş sırasında ortaya çıkan sağlık sorunlarında uluslararası regülasyonlara uygun ilk yardım uygulayabilir.	5
7)	Uçuş esnasında görev alan tüm ekip ile etkili iletişim kurarak görev paylaşımını yürütebilir.	5
8)	Ulusal ve uluslararası uçuş, görev ve dinlenme sürelerini açıklayabilir.
9)	Operasyonel riskleri öngörerek havacılık güvenliği prosedürlerini uygulayarak, uçuş emniyeti gerekliliklerini yerine getirebilir.	5
10)	Yolcu ilişkilerinde davranış bilimleri prensiplerini uygulayarak kişisel bakım ve diksiyonuyla profesyonel temsil geliştirebilir.
11)	Kariyer gelişim planı hazırlayarak yaşam boyu öğrenme yaklaşımını benimseyebilir.
12)	İşletmede mesleki eğitim kapsamında iş ortamında mesleki bilgi ve becerilerini uygulayarak sektör deneyimi kazanabilir.
13)	Avrupa Dil Portfolyosunun en az A2 düzeyinde tanımlanan Yabancı Dilde (İngilizce) iletişim kurma yetkinliğini kazanabilir.
14)	İşletme yönetim fonksiyonlarına ilişkin temel bilgileri kullanarak örgütsel sorunları analiz edebilecek, bilinçli kararlar alabilecek ve dinamik ve rekabetçi ortamlarda işletmelerin faaliyetlerine etkin biçimde katkıda bulunabilecektir.

BÖLÜM IV: DERSİN ÖĞRENME VE ÖĞRETME YÖNTEMLERİ İLE ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME YÖNTEMLERİ

Dersin Öğrenme ve Öğretme Yöntemleri

(Üniversitemiz genelinde kullanılan tüm öğrenme ve öğretme yöntemleri sistematik olarak yönetilmektedir. Akademik birimlerden gelen talepler doğrultusunda bölüm/programların öğrenme ve öğretme yöntemleri ilgili kurullarımız tarafından değerlendirilmekte ve uygun bulunursa, üniversite havuzunda toplanmaktadır. Bölüm ve programlar, kendileri için program tasarımlarına uygun olan yöntemleri bu havuzdan seçebilmektedirler. Benzer şekilde, dersler için kullanılması uygun görülen yöntemler de programlar düzeyinde belirlenmiş olan yöntemler arasından seçilebilmektedir.)

Programa Genelinde Kullanılan Öğrenme ve Öğretme Yöntemleri	Ders İçin Kullanılan Öğrenme ve Öğretme Yöntemleri
Anlatım
Tartışma
Vaka Çalışması
Problem Çözme
Gösterip Yaptırma
Gösterim
Laboratuvar
Okuma
Ders Konferansı
Beyin Fırtınası
Soru Cevap
Bireysel ve Grup Çalışması
Rol Oynama-Canlandırma-Doğaçlama
Stüdyo Uygulamaları
Derse Aktif Katılım

Dersin Ölçme ve Değerlendirme Yöntemleri

(Üniversitemiz genelinde kullanılan tüm ölçme ve değerlendirme yöntemleri sistematik olarak yönetilmektedir. Akademik birimlerden gelen talepler doğrultusunda bölüm/programların ölçme ve değerlendirme yöntemleri ilgili kurullarımız tarafından değerlendirilmekte ve uygun bulunursa, üniversite havuzunda toplanmaktadır. Bölüm ve programlar, kendileri için program tasarımlarına uygun olan yöntemleri bu havuzdan seçebilmektedirler. Benzer şekilde, dersler için kullanılması uygun görülen yöntemler de programlar düzeyinde belirlenmiş olan yöntemler arasından seçilebilmektedir.)

Programa Genelinde Kullanılan Ölçme ve Değerlendirme Yöntemleri	Ders İçin Kullanılan Ölçme ve Değerlendirme Yöntemleri
Ara Sınav
Yarıyıl Sonu Sınavı
Kısa Sınav
İşyerinde Uygulama Eğitimi Değerlendirmesi

Dersin Ölçme ve Değerlendirme Yöntemlerinin Başarı Notuna Katkısı

Ölçme ve Değerlendirme Yöntemleri	Uygulama Sayısı / Yarıyıl	Katkı Oranı
Kısa Sınavlar	1	% 15.00
Ara Sınavlar	1	% 35.00
Yarıyıl Sonu Sınavı	1	% 50.00
Toplam		% 100
YARIYIL İÇİ ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME YÖNTEMLERİNİN BAŞARI NOTUNA KATKI ORANI		% 50
YARIYIL SONU SINAVININ BAŞARI NOTUNA KATKI ORANI		% 50
Toplam		% 100

BÖLÜM V: DERSİN İŞ YÜKÜ VE AKTS KREDİSİ

ÖĞRENME VE ÖĞRETME ETKİNLİKLERİ İŞ YÜKÜ
Öğrenme ve Öğretme Etkinlikleri	Etkinlik Sayısı/Yarıyıl	Süresi (saat)	Toplam İş Yükü
Ders	14	3	42
Laboratuvar	0	0	0
Uygulama	0	0	0
Derse Özgü Staj	0	0	0
Arazi Çalışması	0	0	0
Sınıf Dışı Ders Çalışması	0	0	0
Sunum / Seminer	0	0	0
Proje	0	0	0
Ödevler	0	0	0
Öğrenme ve Öğretme Etkinlikleri Toplam İş Yükü	-	-	42
ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ETKİNLİKLERİ İŞ YÜKÜ
Ölçme ve Değerlendirme Etkinlikleri	Etkinlik Sayısı/Yarıyıl	Süresi (saat)	Toplam İş Yükü
Kısa Sınav	1	41	41
Ara Sınavlar	1	35	35
Yarıyıl Sonu Sınavı	1	35	35
Ölçme ve Değerlendirme Etkinlikleri Toplam İş Yükü	-	-	111
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Öğrenme ve Öğretme + Ölçme ve Değerlendirme Etkinlikleri)			153
DERSİN AKTS KREDİSİ (Toplam İş Yükü/25.5 Saat)			6