| Dersin Amacı: |
Dersin amacı, öğrencilerin tehlikeli maddelerin taşınması sürecinde güvenlik, mevzuat, risk yönetimi ve çevresel sorumluluk konularında bilgi ve farkındalık kazanmalarını sağlamaktır. |
| Dersin İçeriği: |
Bu ders, tehlikeli maddelerin tanımı ve sınıflandırılması, ulusal ve uluslararası taşımacılık mevzuatları (ADR, IMDG, RID, ICAO), ambalajlama, etiketleme ve işaretleme kuralları, taşıma belgeleri ve dokümantasyon süreçleri, taşıma zincirinde görevli kişi ve kurumların sorumlulukları, taşıma modlarına göre güvenlik önlemleri, acil durum ve kaza yönetimi, çevresel etkiler ve sürdürülebilir taşımacılık uygulamalarını kapsamaktadır. |
Ders Öğrenme Çıktıları (DÖÇ), dersi başarı ile tamamlayan öğrencilerin kendilerinden sahip olmaları beklenen bilgi, beceri ve yetkinlikleri ifade eder. Bu bağlamda, bu ders için tanımlanmış olan Ders Öğrenme Çıktıları aşağıda verilmektedir.
|
|
|
|
| Bilgi
(Kuramsal ve/veya olgusal bilgi olarak tanımlanmıştır.)
|
1) 1) Tehlikeli madde kavramını ve bu maddelerin taşımacılıktaki önemini açıklar.
2) Tehlikeli maddeleri sınıflandırabilir ve her sınıfın özelliklerini ayırt eder.
3) Ulusal ve uluslararası taşımacılık mevzuatlarını (ADR, IMDG, RID, ICAO) tanımlar ve temel hükümlerini yorumlar.
4) Tehlikeli madde taşımacılığında kullanılan belgeleri, etiketleme ve ambalajlama kurallarını doğru şekilde uygular.
5) Farklı taşıma modlarında (kara, deniz, hava, demir yolu) tehlikeli madde taşımacılığına ilişkin süreçleri analiz eder.
6) Taşıma zincirindeki tarafların sorumluluklarını ve görev dağılımını açıklar.
7) Risk analizi ve güvenlik planı hazırlama konusunda temel bilgi ve beceri kazanır.
8) Acil durum ve kaza yönetimi süreçlerini değerlendirir ve örnek olaylar üzerinden çözüm önerileri geliştirir.
9) Tehlikeli madde taşımacılığının çevresel etkilerini değerlendirir ve sürdürülebilir taşımacılık yaklaşımları önerebilir.
10) Tehlikeli madde taşımacılığında yasal sorumluluklara ve etik ilkelere uygun davranma bilinci geliştirir.
|
| Beceriler
(Bilişsel ve/veya uygulama becerileri olarak tanımlanmıştır.)
|
| Yetkinlikler
("Bağımsız Çalışabilme", "Sorumluluk Alabilme", "Öğrenme", "İletişim ve Sosyal" ve "Alana Özgü" yetkinlikler olarak tanımlanmıştır.)
|
| Hafta |
Konu |
Materyal Paylaşımı * |
|
Ön Hazırlık |
Pekiştirme |
| 1) |
Tehlike madde tanımı, sınıflandırması ve tarihsel gelişimi |
United Nations. (2021). Recommendations on the Transport of Dangerous Goods – Model Regulations & Ders Notları.
|
|
| 2) |
Tehlikeli maddelerin sınıflandırılması, ADR, IMDG, IATA ve RID sınıfları; UN numaraları, ambalaj grupları. |
UNECE. (2023). ADR: European Agreement Concerning the International Carriage of Dangerous Goods by Road. United Nations Economic Commission for Europe & United Nations. (2021). Recommendations on the Transport of Dangerous Goods: Model Regulations (22nd Revised Edition). New York and Geneva: United Nations & Ders Notları
|
|
| 3) |
Tehlikeli Maddelerin Taşınmasında Kullanılan Araçlar |
United Nations. (2021). Recommendations on the Transport of Dangerous Goods: Model Regulations (22nd Revised Edition). New York and Geneva: United Nations.
|
|
| 4) |
Tehlikeli madde taşınmasına ilişkin yetkiler ve sorumluluklar, tehlikeli maddelerin elleçlenmesine ilişkin uygulamalar. |
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2013). Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik. Resmî Gazete & Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2015). Tehlikeli Yüklerin Deniz Yoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik. Resmî Gazete & Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2015). Tehlikeli Maddelerin Demiryolu ile Taşınması Hakkında Yönetmelik. Resmî Gazete & Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü. (2023). Tehlikeli Maddelerin Havayolu ile Taşınmasına İlişkin Talimat (SHT-18) & Ders Notları.
|
|
| 5) |
Tehlikeli madde taşımacılığında ambalajlama ve etiketleme, tehlikeli madde taşımacılığında kullanılan taşıma belgeleri. |
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2013). Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik. Resmî Gazete & Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2015). Tehlikeli Yüklerin Deniz Yoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik. Resmî Gazete & Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2015). Tehlikeli Maddelerin Demiryolu ile Taşınması Hakkında Yönetmelik. Resmî Gazete & Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü. (2023). Tehlikeli Maddelerin Havayolu ile Taşınmasına İlişkin Talimat (SHT-18) & Ders Notları.
|
|
| 6) |
Tehlikeli madde taşımacılığında risk yönetimi ve iş güvenliği. |
UNECE. (2023). ADR: European Agreement concerning the International Carriage of Dangerous Goods by Road. Geneva: United Nations Economic Commission for Europe & Ders Notları.
|
|
| 7) |
Tehlikeli madde taşımacılığında güvenlik önlemleri, ekipmanlar ve acil durum müdahale planları. |
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2013). Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik. Resmî Gazete & Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2015). Tehlikeli Yüklerin Deniz Yoluyla Taşınması Hakkında Yönetmelik. Resmî Gazete & Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2015). Tehlikeli Maddelerin Demiryolu ile Taşınması Hakkında Yönetmelik. Resmî Gazete & Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü. (2023). Tehlikeli Maddelerin Havayolu ile Taşınmasına İlişkin Talimat (SHT-18) & Ders Notları.
|
|
| 8) |
ARA SINAV |
|
|
| 9) |
Tehlikeli madde taşımacılığında yaşanan kazalar ve istatistiki veriler. |
UNECE. (2023). Transport Statistics and Road Traffic Accident Data. United Nations Economic Commission for Europe & Oggero, A., et al. (2006). A survey of accidents occurring during the transport of hazardous substances by road and rail. Journal of Hazardous Materials & Ders Notları.
|
|
| 10) |
Tehlikeli madde taşımacılığında çevresel etkiler ve sürdürülebilirlik. |
United Nations. (2021). Recommendations on the Transport of Dangerous Goods: Model Regulations. New York and Geneva: United Nations & Ders Notları.
|
|
| 11) |
Uluslararası mevzuatlar ve sözleşmeler, ulusal mevzuat ve uygulamalar, tehlikeli maddelerin taşınmasında kullanılan araçlar. |
United Nations. (2021). Recommendations on the Transport of Dangerous Goods: Model Regulations (22nd Revised Edition). New York and Geneva: United Nations.
|
|
| 12) |
Tehlikeli Atıkların Taşınmasına İlişkin Ulusal ve Uluslararası Mevzuat, Güvenlik Kuralları ve Operasyonel Uygulamalar |
United Nations. (2021). Recommendations on the Transport of Dangerous Goods: Model Regulations (22nd Revised Edition). New York and Geneva: United Nations.
|
|
| 13) |
Tehlikeli madde taşımacılığında denetim, TMGD rolü ve yaptırımlar. |
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2014). Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanlığı Hakkında Tebliğ (TMGD). Resmî Gazete & Ders Notları.
|
|
| 14) |
Genel değerlendirme ve proje sunumları. |
Ders Notları.
|
|
| |
Program Öğrenme Çıktıları |
Katkı Oranı (1-5) |
| 1) |
Deniz ve Liman İşletmeciliği alanında temel kavramları tanımlayabilir. |
|
| 2) |
Denizcilik işletmelerinin temel özelliklerini tanımlayabilir. |
|
| 3) |
Limanlarda kullanılan teknik ekipmanlar ile operasyon sahalarının genel işleyişi ve yük elleçleme prosedürlerini tarif edebilir. |
5 |
| 4) |
Denizcilikle ilgili teknik konuları ve terminolojiyi temel düzeyde açıklayabilir. |
|
| 5) |
Yüklere ve Gemilere ilişkin yönetimsel kara operasyonlarını ilişkilendirebilir. |
4 |
| 6) |
Lojistik ve tedarik zinciri süreçleri ile deniz taşımacılığını ilişkilendirebilir. |
|
| 7) |
Dünya ekonomisindeki ve taşımacılık sektöründeki ekonomik gelişmeleri takip ederek denizcilik sektörü ile ilişkilendirebilir. |
|
| 8) |
Tüm ulaştırma operasyonlarının hukuksal, toplumsal ve çevresel kurallarını inceleyebilir. |
5 |
| 9) |
Deniz ticareti ve deniz turizmi alanlarındaki faaliyetleri kategorize edebilir. |
|
| 10) |
Gemi yönetimi, acentecilik hizmetleri ve tedarik süreçlerini ilişkilendirebilir ve bu süreçleri organize edebilir. |
|
| 11) |
Ulusal ve uluslararası deniz taşımacılığının gerektirdiği hukuk, ticaret ve işletme temel bilgilerini izah edebilir. |
|
| 12) |
Alanında edindiği bilgi ve tecrübeleri değerlendirebilir. |
5 |
| ÖĞRENME VE ÖĞRETME ETKİNLİKLERİ İŞ YÜKÜ |
| Öğrenme ve Öğretme Etkinlikleri |
Etkinlik Sayısı/Yarıyıl |
Süresi (saat) |
Toplam İş Yükü |
| Ders |
14 |
3 |
42 |
| Laboratuvar |
0 |
0 |
0 |
| Uygulama |
0 |
0 |
0 |
| Derse Özgü Staj |
0 |
0 |
0 |
| Arazi Çalışması |
0 |
0 |
0 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışması |
0 |
0 |
0 |
| Sunum / Seminer |
0 |
0 |
0 |
| Proje |
0 |
0 |
0 |
| Ödevler |
1 |
20 |
20 |
| Öğrenme ve Öğretme Etkinlikleri Toplam İş Yükü |
- |
- |
62 |
| ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ETKİNLİKLERİ İŞ YÜKÜ |
| Ölçme ve Değerlendirme Etkinlikleri |
Etkinlik Sayısı/Yarıyıl |
Süresi (saat) |
Toplam İş Yükü |
| Kısa Sınav |
0 |
0 |
0 |
| Ara Sınavlar |
1 |
40 |
40 |
| Yarıyıl Sonu Sınavı |
1 |
51 |
51 |
| Ölçme ve Değerlendirme Etkinlikleri Toplam İş Yükü |
- |
- |
91 |
| TOPLAM İŞ YÜKÜ (Öğrenme ve Öğretme + Ölçme ve Değerlendirme Etkinlikleri) |
153 |
| DERSİN AKTS KREDİSİ (Toplam İş Yükü/25.5 Saat) |
6 |